Economia Civile

Saggi, ricerche e articoli fra economia e storia delle idee

stdClass Object
(
    [article_layout] => 
    [show_title] => 
    [link_titles] => 
    [show_tags] => 
    [show_intro] => 
    [info_block_position] => 
    [info_block_show_title] => 
    [show_category] => 
    [link_category] => 
    [show_parent_category] => 
    [link_parent_category] => 
    [show_associations] => 
    [show_author] => 
    [link_author] => 
    [show_create_date] => 
    [show_modify_date] => 
    [show_publish_date] => 
    [show_item_navigation] => 
    [show_icons] => 
    [show_print_icon] => 
    [show_email_icon] => 
    [show_vote] => 
    [show_hits] => 
    [show_noauth] => 
    [urls_position] => 
    [alternative_readmore] => 
    [article_page_title] => 
    [show_publishing_options] => 
    [show_article_options] => 
    [show_urls_images_backend] => 
    [show_urls_images_frontend] => 
    [spfeatured_image] => images/2026/06/05/MSA_Bruni_giugno_2026_ant.jpg
    [spfeatured_image_alt] => 
    [post_format] => standard
    [gallery] => 
    [audio] => 
    [video] => 
    [helix_ultimate_video] => 
    [helix_ultimate_article_format] => standard
    [helix_ultimate_image] => images/2026/06/05/MSA_Bruni_giugno_2026_ant.jpg
    [link_title] => 
    [link_url] => 
    [quote_text] => 
    [quote_author] => 
    [post_status] => 
)
Lo svelamento delle crisi

Lo svelamento delle crisi

Le grandi crisi, insieme a disorientamento e dolore, ci portano in dote anche occhi diversi e migliori che ci permettono di vedere meglio la realtà. di Luigino Bruni pubblicato sul Messaggero di Sant'Antonio il 03/04/2026 Le grandi crisi, insieme a disorientamento e dolore, ci portano in dote anche ...
stdClass Object
(
    [article_layout] => 
    [show_title] => 
    [link_titles] => 
    [show_tags] => 
    [show_intro] => 
    [info_block_position] => 
    [info_block_show_title] => 
    [show_category] => 
    [link_category] => 
    [show_parent_category] => 
    [link_parent_category] => 
    [show_associations] => 
    [show_author] => 
    [link_author] => 
    [show_create_date] => 
    [show_modify_date] => 
    [show_publish_date] => 
    [show_item_navigation] => 
    [show_icons] => 
    [show_print_icon] => 
    [show_email_icon] => 
    [show_vote] => 
    [show_hits] => 
    [show_noauth] => 
    [urls_position] => 
    [alternative_readmore] => 
    [article_page_title] => 
    [show_publishing_options] => 
    [show_article_options] => 
    [show_urls_images_backend] => 
    [show_urls_images_frontend] => 
    [spfeatured_image] => images/2026/05/26/Berlino_Humanitas_AI_ant.jpg
    [spfeatured_image_alt] => 
    [post_format] => standard
    [gallery] => 
    [audio] => 
    [video] => 
    [helix_ultimate_video] => 
    [helix_ultimate_article_format] => standard
    [helix_ultimate_image] => images/2026/05/26/Berlino_Humanitas_AI_ant.jpg
    [link_title] => 
    [link_url] => 
    [quote_text] => 
    [quote_author] => 
    [post_status] => 
)
Una lettera d’amore all’umanità

Una lettera d’amore all’umanità

Editoriale - Da Leone XIV un’Enciclica generata dalla speranza. Nella “lode del limite”, l’invito a custodire la sua magnificenza di Luigino Bruni pubblicato su Avvenire il 26/05/2026 Magnifica humanitas è una lettera d’amore che la Chiesa, in papa Leone XIV, scrive all’umanità di oggi. Questo ...
stdClass Object
(
    [article_layout] => 
    [show_title] => 
    [link_titles] => 
    [show_tags] => 
    [show_intro] => 
    [info_block_position] => 
    [info_block_show_title] => 
    [show_category] => 
    [link_category] => 
    [show_parent_category] => 
    [link_parent_category] => 
    [show_associations] => 
    [show_author] => 
    [link_author] => 
    [show_create_date] => 
    [show_modify_date] => 
    [show_publish_date] => 
    [show_item_navigation] => 
    [show_icons] => 
    [show_print_icon] => 
    [show_email_icon] => 
    [show_vote] => 
    [show_hits] => 
    [show_noauth] => 
    [urls_position] => 
    [alternative_readmore] => 
    [article_page_title] => 
    [show_publishing_options] => 
    [show_article_options] => 
    [show_urls_images_backend] => 
    [show_urls_images_frontend] => 
    [helix_ultimate_image] => images/2026/05/21/Tulipani@TReggiani_01_ant.jpg
    [helix_ultimate_image_alt_txt] => 
    [spfeatured_image] => images/2026/05/21/Tulipani@TReggiani_01_ant.jpg
    [helix_ultimate_article_format] => standard
    [helix_ultimate_audio] => 
    [helix_ultimate_gallery] => 
    [helix_ultimate_video] => 
    [video] => 
)
La vita monastica oltre gli stereotipi

La vita monastica oltre gli stereotipi

Un saggio sulle monache del Seicento riapre il dibattito su come il presente legge la spiritualità del passato tra sarcasmo, memoria e rischio di anacronismo di Luigino Bruni pubblicato su Avvenire il 21/05/2026 Immagina che, dopo una catastrofe ambientale, tra mille anni un extra-terrestre arriv...
stdClass Object
(
    [article_layout] => 
    [show_title] => 
    [link_titles] => 
    [show_tags] => 
    [show_intro] => 
    [info_block_position] => 
    [info_block_show_title] => 
    [show_category] => 
    [link_category] => 
    [show_parent_category] => 
    [link_parent_category] => 
    [show_associations] => 
    [show_author] => 
    [link_author] => 
    [show_create_date] => 
    [show_modify_date] => 
    [show_publish_date] => 
    [show_item_navigation] => 
    [show_icons] => 
    [show_print_icon] => 
    [show_email_icon] => 
    [show_vote] => 
    [show_hits] => 
    [show_noauth] => 
    [urls_position] => 
    [alternative_readmore] => 
    [article_page_title] => 
    [show_publishing_options] => 
    [show_article_options] => 
    [show_urls_images_backend] => 
    [show_urls_images_frontend] => 
    [helix_ultimate_image] => images/2026/05/05/MSA_bruni_maggio_2026_ant.jpg
    [helix_ultimate_image_alt_txt] => 
    [spfeatured_image] => images/2026/05/05/MSA_bruni_maggio_2026_ant.jpg
    [helix_ultimate_article_format] => standard
    [helix_ultimate_audio] => 
    [helix_ultimate_gallery] => 
    [helix_ultimate_video] => 
    [video] => 
)
Il Medioevo che verrà

Il Medioevo che verrà

È prossimo un nuovo medioevo, dove gli aristocratici saranno individui sterili che complicheranno molto la vita a chi la vuole vivere come impegno civile, con e per gli altri, con e per i figli e le figlie. di Luigino Bruni pubblicato sul Messaggero di Sant'Antonio il 04/05/2026 Ogni epoca ha avu...
stdClass Object
(
    [article_layout] => 
    [show_title] => 
    [link_titles] => 
    [show_tags] => 
    [show_intro] => 
    [info_block_position] => 
    [info_block_show_title] => 
    [show_category] => 
    [link_category] => 
    [show_parent_category] => 
    [link_parent_category] => 
    [show_associations] => 
    [show_author] => 
    [link_author] => 
    [show_create_date] => 
    [show_modify_date] => 
    [show_publish_date] => 
    [show_item_navigation] => 
    [show_icons] => 
    [show_print_icon] => 
    [show_email_icon] => 
    [show_vote] => 
    [show_hits] => 
    [show_noauth] => 
    [urls_position] => 
    [alternative_readmore] => 
    [article_page_title] => 
    [show_publishing_options] => 
    [show_article_options] => 
    [show_urls_images_backend] => 
    [show_urls_images_frontend] => 
    [helix_ultimate_image] => images/2026/04/24/2026_Prato_fiorito_01_DSara_ant.jpg
    [helix_ultimate_image_alt_txt] => 
    [spfeatured_image] => images/2026/04/24/2026_Prato_fiorito_01_DSara_ant.jpg
    [helix_ultimate_article_format] => standard
    [helix_ultimate_audio] => 
    [helix_ultimate_gallery] => 
    [helix_ultimate_video] => 
    [video] => 
)
La guerra non ridiventa giusta

La guerra non ridiventa giusta

Editoriale - Dalla Bibbia ai Padri, i testi antichi vengono usati fuori contesto per attaccare la linea attuale del magistero: una lettura che ignora l’evoluzione della dottrina fino al rifiuto del conflitto come soluzione di Luigino Bruni pubblicato su Avvenire il 24/04/2026 «Dio non c’è», si le...
stdClass Object
(
    [article_layout] => 
    [show_title] => 
    [link_titles] => 
    [show_tags] => 
    [show_intro] => 
    [info_block_position] => 
    [info_block_show_title] => 
    [show_category] => 
    [link_category] => 
    [show_parent_category] => 
    [link_parent_category] => 
    [show_associations] => 
    [show_author] => 
    [link_author] => 
    [show_create_date] => 
    [show_modify_date] => 
    [show_publish_date] => 
    [show_item_navigation] => 
    [show_icons] => 
    [show_print_icon] => 
    [show_email_icon] => 
    [show_vote] => 
    [show_hits] => 
    [show_noauth] => 
    [urls_position] => 
    [alternative_readmore] => 
    [article_page_title] => 
    [show_publishing_options] => 
    [show_article_options] => 
    [show_urls_images_backend] => 
    [show_urls_images_frontend] => 
    [spfeatured_image] => images/2026/04/10/Forsizia@AnFerrucci_ant.jpg
    [spfeatured_image_alt] => 
    [post_format] => standard
    [gallery] => 
    [audio] => 
    [video] => 
    [helix_ultimate_video] => 
    [helix_ultimate_article_format] => standard
    [helix_ultimate_image] => images/2026/04/10/Forsizia@AnFerrucci_ant.jpg
    [link_title] => 
    [link_url] => 
    [quote_text] => 
    [quote_author] => 
    [post_status] => 
)
Lebret e il Vaticano II
 nella Chiesa del mondo

Lebret e il Vaticano II
 nella Chiesa del mondo

La riflessione del domenicano francese Louis-Joseph Lebret, perito al Concilio e conoscitore del Sud del mondo, portò una svolta su economia, bene comune e povertà di Luigino Bruni pubblicato su Agorà di Avvenire il 08/04/2026 Il Concilio Vaticano II rappresenta un punto di luce nella storia de...
stdClass Object
(
    [article_layout] => 
    [show_title] => 
    [link_titles] => 
    [show_tags] => 
    [show_intro] => 
    [info_block_position] => 
    [info_block_show_title] => 
    [show_category] => 
    [link_category] => 
    [show_parent_category] => 
    [link_parent_category] => 
    [show_associations] => 
    [show_author] => 
    [link_author] => 
    [show_create_date] => 
    [show_modify_date] => 
    [show_publish_date] => 
    [show_item_navigation] => 
    [show_icons] => 
    [show_print_icon] => 
    [show_email_icon] => 
    [show_vote] => 
    [show_hits] => 
    [show_noauth] => 
    [urls_position] => 
    [alternative_readmore] => 
    [article_page_title] => 
    [show_publishing_options] => 
    [show_article_options] => 
    [show_urls_images_backend] => 
    [show_urls_images_frontend] => 
    [spfeatured_image] => images/2026/04/09/MSA_Bruni_aprile_2026_ant.jpg
    [spfeatured_image_alt] => 
    [post_format] => standard
    [gallery] => 
    [audio] => 
    [video] => 
    [helix_ultimate_video] => 
    [helix_ultimate_article_format] => standard
    [helix_ultimate_image] => images/2026/04/09/MSA_Bruni_aprile_2026_ant.jpg
    [link_title] => 
    [link_url] => 
    [quote_text] => 
    [quote_author] => 
    [post_status] => 
)
Donne che «restano»

Donne che «restano»

Grazie alle molte donne che tengono, ogni giorno, in piedi comunità, famiglie, imprese, semplicemente sapendo «restare» quando tutto attorno traballa e crolla. di Luigino Bruni pubblicato sul Messaggero di Sant'Antonio il 03/04/2026 È ormai qualche decennio che la teoria economica ha iniziato a inte...
stdClass Object
(
    [article_layout] => 
    [show_title] => 
    [link_titles] => 
    [show_tags] => 
    [show_intro] => 
    [info_block_position] => 
    [info_block_show_title] => 
    [show_category] => 
    [link_category] => 
    [show_parent_category] => 
    [link_parent_category] => 
    [show_associations] => 
    [show_author] => 
    [link_author] => 
    [show_create_date] => 
    [show_modify_date] => 
    [show_publish_date] => 
    [show_item_navigation] => 
    [show_icons] => 
    [show_print_icon] => 
    [show_email_icon] => 
    [show_vote] => 
    [show_hits] => 
    [show_noauth] => 
    [urls_position] => 
    [alternative_readmore] => 
    [article_page_title] => 
    [show_publishing_options] => 
    [show_article_options] => 
    [show_urls_images_backend] => 
    [show_urls_images_frontend] => 
    [spfeatured_image] => images/2026/04/02/Venerdi_Santo_2026_ant.jpg
    [spfeatured_image_alt] => 
    [post_format] => standard
    [gallery] => 
    [audio] => 
    [video] => 
    [helix_ultimate_video] => 
    [helix_ultimate_article_format] => standard
    [helix_ultimate_image] => images/2026/04/02/Venerdi_Santo_2026_ant.jpg
    [link_title] => 
    [link_url] => 
    [quote_text] => 
    [quote_author] => 
    [post_status] => 
)
Il mestiere del Cireneo

Il mestiere del Cireneo

Editoriale - Esercitò, quando magari non era neanche discepolo di Gesù, l’organo di senso più importante della fede cristiana: i piedi. di Luigino Bruni pubblicato su Avvenire il 03/04/2026 Ad attenderlo sull’ultimo colle della sua vita terrena, il Golgota, Gesù non trova tre tende: vede tre cr...
stdClass Object
(
    [article_layout] => 
    [show_title] => 
    [link_titles] => 
    [show_tags] => 
    [show_intro] => 
    [info_block_position] => 
    [info_block_show_title] => 
    [show_category] => 
    [link_category] => 
    [show_parent_category] => 
    [link_parent_category] => 
    [show_associations] => 
    [show_author] => 
    [link_author] => 
    [show_create_date] => 
    [show_modify_date] => 
    [show_publish_date] => 
    [show_item_navigation] => 
    [show_icons] => 
    [show_print_icon] => 
    [show_email_icon] => 
    [show_vote] => 
    [show_hits] => 
    [show_noauth] => 
    [urls_position] => 
    [alternative_readmore] => 
    [article_page_title] => 
    [show_publishing_options] => 
    [show_article_options] => 
    [show_urls_images_backend] => 
    [show_urls_images_frontend] => 
    [helix_ultimate_image] => images/2026/03/14/Anima_economica_10_ant.jpg
    [helix_ultimate_image_alt_txt] => 
    [spfeatured_image] => images/2026/03/14/Anima_economica_10_ant.jpg
    [helix_ultimate_article_format] => standard
    [helix_ultimate_audio] => 
    [helix_ultimate_gallery] => 
    [helix_ultimate_video] => 
    [video] => 
)
La svolta del Concilio Vaticano II, una Chiesa che si apre al mondo

La svolta del Concilio Vaticano II, una Chiesa che si apre al mondo

Anima economica/10  - Come si forma la Dottrina sociale cattolica e il rinnovato sguardo solidale verso l’umanità intera di Luigino Bruni pubblicato su Avvenire il 15/03/2026 Ci sono dei passaggi della storia, delle piccole e delle grandi comunità, quando ci si ritrova improvvisamente in cima ad ...
stdClass Object
(
    [article_layout] => 
    [show_title] => 
    [link_titles] => 
    [show_tags] => 
    [show_intro] => 
    [info_block_position] => 
    [info_block_show_title] => 
    [show_category] => 
    [link_category] => 
    [show_parent_category] => 
    [link_parent_category] => 
    [show_associations] => 
    [show_author] => 
    [link_author] => 
    [show_create_date] => 
    [show_modify_date] => 
    [show_publish_date] => 
    [show_item_navigation] => 
    [show_icons] => 
    [show_print_icon] => 
    [show_email_icon] => 
    [show_vote] => 
    [show_hits] => 
    [show_noauth] => 
    [urls_position] => 
    [alternative_readmore] => 
    [article_page_title] => 
    [show_publishing_options] => 
    [show_article_options] => 
    [show_urls_images_backend] => 
    [show_urls_images_frontend] => 
    [helix_ultimate_image] => images/2026/03/09/BucaneveBeigua@AnFerrucci_ant_2.png
    [helix_ultimate_image_alt_txt] => 
    [spfeatured_image] => images/2026/03/09/BucaneveBeigua@AnFerrucci_ant_2.png
    [helix_ultimate_article_format] => standard
    [helix_ultimate_audio] => 
    [helix_ultimate_gallery] => 
    [helix_ultimate_video] => 
    [video] => 
)
Il Concilio, una “risurrezione”. E il mondo non è più un nemico

Il Concilio, una “risurrezione”. E il mondo non è più un nemico

 Anima economica/9  - Dal Vaticano II un pensiero sociale ed economico che vede nelle disuguaglianze un problema da rimuovere e non un dato di natura di Luigino Bruni pubblicato sui Avvenire il 08/03/2026 Pietro Pavan, uno dei teologi più influenti nel magistero sociale di Giovanni XXIII, «perito...
stdClass Object
(
    [article_layout] => 
    [show_title] => 
    [link_titles] => 
    [show_tags] => 
    [show_intro] => 
    [info_block_position] => 
    [info_block_show_title] => 
    [show_category] => 
    [link_category] => 
    [show_parent_category] => 
    [link_parent_category] => 
    [show_associations] => 
    [show_author] => 
    [link_author] => 
    [show_create_date] => 
    [show_modify_date] => 
    [show_publish_date] => 
    [show_item_navigation] => 
    [show_icons] => 
    [show_print_icon] => 
    [show_email_icon] => 
    [show_vote] => 
    [show_hits] => 
    [show_noauth] => 
    [urls_position] => 
    [alternative_readmore] => 
    [article_page_title] => 
    [show_publishing_options] => 
    [show_article_options] => 
    [show_urls_images_backend] => 
    [show_urls_images_frontend] => 
    [helix_ultimate_image] => images/2026/03/06/MSA_Bruni_marzo_2026_ant1.jpg
    [helix_ultimate_image_alt_txt] => 
    [spfeatured_image] => images/2026/03/05/MSA_Bruni_marzo_2026_ant.jpg
    [helix_ultimate_article_format] => standard
    [helix_ultimate_audio] => 
    [helix_ultimate_gallery] => 
    [helix_ultimate_video] => 
    [video] => 
)
Un Dio... che si ritira

Un Dio... che si ritira

La religione, inclusa quella cristiana, è autentica esperienza di fioritura umana e di liberazione se non diventa la monopolista della vita, se lascia spazio ad altre dimensioni dell’esistenza. di Luigino Bruni pubblicato sul Messaggero di Sant'Antonio il 04/03/2026 La critica ai monopoli è una d...
stdClass Object
(
    [article_layout] => 
    [show_title] => 
    [link_titles] => 
    [show_tags] => 
    [show_intro] => 
    [info_block_position] => 
    [info_block_show_title] => 
    [show_category] => 
    [link_category] => 
    [show_parent_category] => 
    [link_parent_category] => 
    [show_associations] => 
    [show_author] => 
    [link_author] => 
    [show_create_date] => 
    [show_modify_date] => 
    [show_publish_date] => 
    [show_item_navigation] => 
    [show_icons] => 
    [show_print_icon] => 
    [show_email_icon] => 
    [show_vote] => 
    [show_hits] => 
    [show_noauth] => 
    [urls_position] => 
    [alternative_readmore] => 
    [article_page_title] => 
    [show_publishing_options] => 
    [show_article_options] => 
    [show_urls_images_backend] => 
    [show_urls_images_frontend] => 
    [helix_ultimate_image] => images/2026/02/27/Anima_Economica_08_ant.jpg
    [helix_ultimate_image_alt_txt] => 
    [spfeatured_image] => images/2026/02/27/Anima_Economica_08_ant.jpg
    [helix_ultimate_article_format] => standard
    [helix_ultimate_audio] => 
    [helix_ultimate_gallery] => 
    [helix_ultimate_video] => 
    [video] => 
)
Il sangue dell’Europa che cambiò lo sguardo della Chiesa sul sociale

Il sangue dell’Europa che cambiò lo sguardo della Chiesa sul sociale

Anima economica/8 - Dalle macerie morali delle guerre nasce una svolta irreversibile: il cattolicesimo rilegge il passato e apre il confronto con la modernità di Luigino Bruni pubblicato su Avvenire il 01/03/2026 Dopo le due guerre mondiali, il fascismo, il nazismo, la shoah, la traiettoria moder...
stdClass Object
(
    [article_layout] => 
    [show_title] => 
    [link_titles] => 
    [show_tags] => 
    [show_intro] => 
    [info_block_position] => 
    [info_block_show_title] => 
    [show_category] => 
    [link_category] => 
    [show_parent_category] => 
    [link_parent_category] => 
    [show_associations] => 
    [show_author] => 
    [link_author] => 
    [show_create_date] => 
    [show_modify_date] => 
    [show_publish_date] => 
    [show_item_navigation] => 
    [show_icons] => 
    [show_print_icon] => 
    [show_email_icon] => 
    [show_vote] => 
    [show_hits] => 
    [show_noauth] => 
    [urls_position] => 
    [alternative_readmore] => 
    [article_page_title] => 
    [show_publishing_options] => 
    [show_article_options] => 
    [show_urls_images_backend] => 
    [show_urls_images_frontend] => 
    [spfeatured_image] => images/2026/02/26/Viola_St_Gree_nebbia@Diego_Sara_ant.jpg
    [spfeatured_image_alt] => 
    [post_format] => standard
    [gallery] => 
    [audio] => 
    [video] => 
    [helix_ultimate_video] => 
    [helix_ultimate_article_format] => standard
    [helix_ultimate_image] => images/2026/02/26/Viola_St_Gree_nebbia@Diego_Sara_ant.jpg
    [link_title] => 
    [link_url] => 
    [quote_text] => 
    [quote_author] => 
    [post_status] => 
)
Il capitale spirituale

Il capitale spirituale

Tempi inquieti - Quanto è necessario oggi sviluppare una grammatica spirituale nuova, in dialogo con la modernità, senza paura? di Luigino Bruni pubblicato su Città Nuova il 15/05/2025 - Dalla rivista Città Nuova n.05/2025 Da che cosa dipende la ricchezza di una comunità, di un Paese? Da m...
stdClass Object
(
    [article_layout] => 
    [show_title] => 
    [link_titles] => 
    [show_tags] => 
    [show_intro] => 
    [info_block_position] => 
    [info_block_show_title] => 
    [show_category] => 
    [link_category] => 
    [show_parent_category] => 
    [link_parent_category] => 
    [show_associations] => 
    [show_author] => 
    [link_author] => 
    [show_create_date] => 
    [show_modify_date] => 
    [show_publish_date] => 
    [show_item_navigation] => 
    [show_icons] => 
    [show_print_icon] => 
    [show_email_icon] => 
    [show_vote] => 
    [show_hits] => 
    [show_noauth] => 
    [urls_position] => 
    [alternative_readmore] => 
    [article_page_title] => 
    [show_publishing_options] => 
    [show_article_options] => 
    [show_urls_images_backend] => 
    [show_urls_images_frontend] => 
    [helix_ultimate_image] => images/2026/02/24/Anima_Economica_07_ant1.jpg
    [helix_ultimate_image_alt_txt] => 
    [spfeatured_image] => images/2026/02/20/Anima_Economica_07_ant.jpg
    [helix_ultimate_article_format] => standard
    [helix_ultimate_audio] => 
    [helix_ultimate_gallery] => 
    [helix_ultimate_video] => 
    [video] => 
)
Il corporativismo e la trappola perfetta in cui tanti caddero (anche cattolici)

Il corporativismo e la trappola perfetta in cui tanti caddero (anche cattolici)

Anima economica/7 - Nel Ventennio ci fu una convergenza degli economisti sul modello sposato dal fascismo: una tentazione ingannevole ma convincente di Luigino Bruni pubblicato su Avvenire il 22/02/2026 «È atteggiamento antistorico per eccellenza, il considerare i problemi, le opinioni, i sentime...